www.evarbash.com - malpera sdwergirtin vedtina asoyn speh yn and wjeya kurd
29.04.2003 - 23:59

HEVPEYIVN BI MILE MICHEL CIORAN* RE

Beşê 4an
Wergerandina Ehmedê Huseynî



wêne: Talon de Aqviles
Tu di berhemn xwe de, mna ku helwesta wan a li hember jiyan rast be, rewşa sergerdan bmalan radigihn?

Ya her rast ew e ku hevalek min ji wan heb. Mirovek seyr balkş b. Li end ayxaneyan li alaveke mzk dixist. Kum xwe dixist dest xwe ji bikiran(muşteriyan) pars dikir. Min di sal de ar-pnc caran ew didt. Ew j carcaran dihat seredana min. W kes bixwe bala min kişand ser jiyana parsekan. Bguman e ew bixwe ne wisa yekcar bare b. Nan xwe bi alkariya alava xwe ya mzk bi dest dixist. Hindek baweriyn w hebn, i ji min re bigota seyr b. Bi tena ser xwe dijiya. Tu dizan rojek ji rojan i kir? Li Şanzelz, li w ayxaneya mezin a Fouquets dest bi mzka xwe kir, l kes ti tişt neday, ca ji wan re got: ji ber ku hn belengaz in bpere ne ez alkariya we bikim, li ser her maseyek hinek pere dann, rab wan j telefon polsan kir. Plavn xwe li c hiştin berbi cihek din ve reviya, li wir d tiştek efsanew kir, ber xwe da jinek ji wan jinn rzdar j xwest ku bie plavn w j re bne. J re got: (Pols bi pey min ketin lewra min plavn xwe li wir hiştin, ma tu dikar wan ji min re wern?) jinik plavn w j re ann. Gelek caran tiştn wisa dikirin. Min di pirtka xwe ya dawn de (Drawn and Quartered) behsa w kiriye.

Lewra hergav, mna ku Sozan Sintaj kiriye, te bi Bkt re berawerd dikin.

Kfa min pir ji Bekt re t. Hevalek baş e pir j balkş e. me ji mj ve hev nedtiye. Min derheqa w de nivsandiye. Er, ez bawer im hindek peywend hene.

Naxwe pişt ku te hindek pirtk belav kirin te dest bi naskirina nivskaran kir?

Bel. Nivskar ku ez herdem w dibnim H. Mşo ye. Ez nema danstendin bi chana wjey re dikim. Ber niha peywendiyn min n civak germ bn. W dem min dixwest ku Wiskiy vexwim l pir belengaz bm. Jinn maldar min vexwend şahiyan dikirin, min j nedigo na, min tra xwe dixwar vedixwar, di heftey de s caran dim. Min hem vexwendinn şv dipejirandin unk bi wan dijiyam. Lewra gelek caran li wan cihan prg xelk dibm. Tiştn ku dibjim di saln pnciy de bn. Aniha nema dikarim herim wan şahiyan. Na, nema dibe. Herwiha ez nema mey j vedixwim.

Min ev hevoka te xwendiye: ( ji end salan hetan aniha, ne qehwe, ne mey, ne cigare) sedem rewşa te ya tendrist ye?

Er rewşa min a tendrist ye. Gerek min yek ji wan hibijarta. Min heft fincan qehwe ten di dan sibeh de vedixwarin. L devjberdana cigarey aloztir b. Pnc salan bi min re dirj kir, her ku min hewl dida bzar dibm. Ez diqriyam min digot: (kes ji min pstir nne). Şerek dijwar b. Nv şev cigareyan di pencer re davjim dest sib ber her tişt diim cigareyan dikirim. V pkenn pnc salan dirj kir. Dema ku min dev j berda min hest kir ku min giyan xwe wenda kiriye. Min biryar wergirt, pirsgirk parastina rmet şeref b; (ger ez nema rzek j binivsnim ez d cigarekşan berdim). Bguman e peywendiya ttin jiyana min peywendiyeke gur germ b. By cigarey min nikarb nameyek binivsanda, min nikarb dmenek temaşakiriba, min nikarb telefon kes kiriba.

Hviya min ew e ku piştre tu baştir by?

Bel. Dema ku bzar bim, dil xwe xweş dikim dibjim: (te zora ttin bir, ev ji bo te serkeftineke bpayan e). şerek arensane b. Ev yek rokek e Dostyvisk tne bra min ku dibje yek girt li Sbryay heb, w wext hjdeh sal l bir bn, rojek ji rojan cigare ji ser qut kirin, rab dev ji br baweriyn xwe berda her tişt avt bin lingn Qeyser. Dema min di ciwaniya xwe de ev rok xwendib min ti tişt j fam nekir. Ana t bra min, dema ku min cara dawn cigare kişand ber ardeh salan b, li nz Berşelonay bm. Seet heft sib b, dawiya lon b hinek sar b. Elmaniyek dn li wir b, xwe eng kir av dest bi avjeniy kir, min ji xwe re got: (ger ev Elman bi v temen xwe y rizyay dikare avjeniy bike, ez j j re bidim xuyan kirin ku ez j dikarim) l w şev ez bi ta sermay ketim.

Dema ku cara pşn me hev dt te digot: (Gerek zanna nivskr herdem km bimne).

Bel. Pwist nake mirov nivskar di zanna tiştan de kr bibe. Ger derheqa mijarek bipeyive pwist nake her tişt, ji bil pirsgirkn ku bi gwl w re diguncin, derbar w mijar bizanibe. Pwist nake realst be.
Bguman nivskar dikare di mijar de kr bibe l gerek mijar berbi rexek din ve rakişne. Tiştn ku zanko xwendexaneyn bilind dibjin ji boy nivskr mirin in.

Tu dikar derheqa pşvena xwe ya bi karanna (felsefeya kurt) bipeyiv, ji me re bibj ka ji ku hat?

Sedsed nizanim. Bawer im ku ev diyarde ji bhziy hatiye. Tu dizan ku kurtah di rpel de hevoka dawn b. unk kurtah serencam e, ango pişt guvaştina tiştan jibermay ye. Babetek nediyar e, guman li ser heye, l ji Fransay hatiye. Lştinbrg Ntş yn Elaman ev şwaz ji Şamfor nivskarn sic wergirtibn. L bi rjey min, min ev şwaz li hember dirjkirina babetan bi kartan.

L ima te di hin berheman de bi kar aniye di hinan de neaniye? Berhema te ya diwemn bi gişt kurtehevok in l ya pşn ne wisa b. L pişt bst salan d careke d tu vediger wan kurtehevokan?

Baş e. Aniha nivsandinn min bi v away ne. Bi şirovekirin bzar dibim, bnteng dibim. Lewra dixwazim bibjim ku hestn westan trebn ez li kurtehevokan vegerandim. Xelkn jixwe bawer ji kurtehevokan hez nakin mamostayn zankoyan j bi pozbilind l temaşa dikin.

Ji ber ku mamostayn zankoyan nikarin li hember nivskar kurtehevokan tiştek bikin?

Bguman e ku nikarin. Dema ku pirtkeke kurtehevokan dixwnin dibjin: (Ax. Binre v ciwan ber deh rpelan i gotib, aniha berevaj w dibje, ne ji dil dinivsne). Ez dikarim du baweriyn cihreng, du hevokn dijber du emkn(mefhmn) nakokane li tenişta hev deynim. Gotin j rastiyn li ser piyan in, bi klk ve girday ne, neku fermann dadgehan in.
Ez dikarim her bareyek (haletek) bi awayek cih ji te re bibjim: Min ima ev ima ew nivsandine, min li ku nivsandine. Hergav serencama li hember byerek rawestan li hember tiştan j rapern in, ango her yek sedema xwe heye, ne wisa ji ber xwe ve hatine.

Mercn nivsandin, seqayn nivsandin rewiştn te yn nivsandin i ne?

Rojek ji rojan min di rewşeke asa(normal) de nenivsandiye. i nivsn hsan i yn sext aloz bin j. Ti car min negotiye ku (aniha gerek rabim binivsnim). Di bareya(haleta)nivsandin de gerek ez tre yan bzar, bir yan dilxeliyay bim, bi kurt ne di rewşeke normal de bim. A her baş ew e ku di dema nivsandin de ez nv-bzar bim. Gerek hin tiştn ne di cih xwe de hebin. Baweriya min wisa ye; ger mirov di rewşeke tekz asa de be pwist nake ku binivsne. Dikarin bibjin ku nivsandinn min ji nexweşiy hatine. Ev j rast e. Yn ku berhemn min dixwnin bi awayek ji awayan an nvdn in an j yn hezhiz hestdar in.

Ma berya tu dest bi amadekirina pirtk bik ramana pirtk amade ye yan na?

Hem pirtkn min wisa hatine nivsandin, li ser piyan. Bi ten ramana van herd berhemn min (The Fall into Time) (History and Utopia) ber nivsandina wan amade b, ew j unk ji heman avkaniy bn.

Bertekiya xwendevanan awa b?

Dikarim hindek nimneyan bidim, min hindek kes carek dtin, hindek j li ser piyan. Dema min pirtka xwe ya pşn belav kir hem bertek hestdarane bn. Gelek name ji min re hatin. L ya her seyr nameya keeke bst sal b. W ax li xewxaneyek li Kolana Mr, dimam. Dema min name vekir, hatim ku dn bibim. Ez ji bin ve ne naskir bn ji nişkve ew name ji min re hat, dibje:( min ev pirtk nivsandiye, ne te. Pirtka me ye).. lewra min ji xwe re got: Ger rok wisa be d ez nema dinivsnim. Berdewam ji bo i ye?. Min nema dizanib i bikim unk di namey de dibje:(Ger rojek tu bixwaz min bibn, ez sersal li Pars bim). Daw min j bersiva w da got er dixwazim l min tiştek din j di bersiv de nivsand:(Ez pir bi nameya te şiyam, ji min re bibje ka tu k y?). piştre rokek pir seyr ji min re got, dikarim aniha dbare bikim, ez nav w nabjim unk aniha bi gelek ji ber mezintir e. Got:(baş e, jiyana min ne ewqas balkş e ji bil ku ez biray xwe wek jin mr şeş mehan bi hev re jiyane). Biray w peywendiya me naskir, lewra nedixwest ez w bibnim. Bi herhal rok bi daw hat min nema xwest careke d w bibnim l bi serhatiya w şopa xwe ya kr di hinavn min de hişt.
Baş e, roka d j ev e, li radeya dusalan min name ji jinek ku bi rast dn zrek b werdigirtin. Ev rok ber s salan b. L her her dixwest min bibne. Ber dusalan, rojek ji rojan pir bzar bnteng bm, havn b, pişt nvro b, pir xemgn bn, min hest dikir ku ne hjay ti tişt me. Min ji xwe re got:(Gerek ez hinekan ji yn ku kfa wan ji min re t bibnim). Ev jina ku behsa w dikim, her her name ji min re dişandin l min pir km bersiva w dida. Min telefon w kir, seet şeş an heft var b. Dema ku destik telefon hilgirt di cih de min got: Dixwazim te bibnim. W got:(Aniha di c de. Ez li derdoran dijm, l pişt seetek li ba te me). Dengek ciwan nazik b. Seet heyşt min her tişt amadekirib. Min gereftek j li dor qirika xwe dan. Min der vekir. Dema ku der vedikim nema xwe ji ken digirim, bi ser pişt de dikevim. Hema i bjim, tiştek di eşn hovek de b! Prejinek e heyşt sal, lawaz zerhim, bi ser hev de guvaşt, l pir tirsnak! Tiştek ku bawer nabe. Min ken xwe berdewam kir, min bixwe nikarb. Min gereft j berdab ser snga xwe... Ma i bikim? Min ew vexwend şv kirib. Min jixwe re got: Ez bi v jin re naim xwarinxaney!

Na xwe te i kir?

"Fermo derbas be, rune" min j re got ji xwe re j "Ez nikarim aniha behsa şv bikim". Qet nedib. Li mal j tiştek xwarin tuneb. Lewra min j re got: (Tu k y?) min dixwest ku w ax dengirek li cem heba da deng w ap bikim! Ez li wir rniştim bdeng mam. d w dest bi vegotina jiyana xwe kir, her tişt bi hrgil ji min re got. Digot dema ku ciwan b carek kilsey da li xwe mikur were. Pişt li xwemikurhatin y keşe j re dibje:(ke! Cih te ne li vir e, gerek tu bi Sant Ans). Ew j ştxane ye. w wisa digot. Jinek e dewlemend b, li Pars end xaniyn w hebn. Xwendevaneke baş b. Pirtkn min ji ber kiribn, dema bi min re dipeyiv hevokn pirtkn min dbare dikirin. Nv şev min ji xwe re got d ar seet bo mvandariy bes in. Min ew gihand ba der.

---------------------------------------------------
CIORAN (kurdî: Sioran), Emile Michel - feylesûf: Sala 1911an li bajarê Rtinari li Romaniyaya îro ji dayik bû, û di 1995an de li Parîsê çû ser dilovaniya Xwedê.

- Beşê hevpeyvînê yê yekem (01.01.2003)
- Beşê hevpeyvînê yê 2an (08.01.2003)
- Beşê hevpeyvînê yê 3an (25.02.2003)


Vegere rûpela destpêkê


ÊVAR BAŞ - ji projeyên Malpera Amûdê
 copyright © amude.com [ info@amude.com ]