www.amude.com
   www.amude.com - rojnamevaniya bi kurdî   Deutsch


navête@amude.com

nav  
şifre  
» fermo emailekê çêke

Malpera Amûdê

» bike rûpela destpêkê
» bixîne favorîtên xwe

lêgerîn


kulîlka hefteyê


 
29.04.2006 - 11:27 [ 1748 caran hatiye xwendin ] [ çap bike ]
----------------------------------------------------------------------------------

Pirtka Rnivsa Peyva Kurd ya Berzo Mehmd derket

amude.com


"Rnivsa Peyva Kurd"
QAMIŞLO (amude.com) - Bi nav Rnivsa Peyva Kurd navbera liken nelikan ber demek li Kurdistana Suriy pirtkek n li ser rziman kurd derket. Nivskar pirtk Berzo Mehmud e, ku li Qamişloy niştec ye. Malpera Amd pşgotin naveroka v pirtk diweşne:

Pşgotin
Berzo Mehmud

"Ji sala 1984-an ve ta roja ro ez kar nivsn serperiştiy di war rojnamegeriya Kurd de dikim, nemaze di end govarn Kurd de, ku despk govara Gelawj b, paş ez me nav kar govara Pirs, v dawiy govara Hevind. Di v qunaxa han de, min gelek xem di war nivsna Kurd de xwarine, jiber ku di v kar de ez prg gelek kşeyn rnivs dibm, nemaze ku rnivseke Kurd birkpk yan j standard neb ku em li ser yek away tde bimeşin, jibil v j brrayn ciyawaz navbera rnivsa Celadet ya Reşd Kurd ya Qenat Kurdo hebn, ku v yek j tevlhevk di nav nivseran de drust dikir. L, her hem j ketin xidmeta pşketina ziman Kurd de. Van hokaran di war tevgera nivsn de bi ziman Kurd, axaftin li ser rnivsa ziman Kurd di nav rewşenbrn Kurd de gurr dikir, v yeka han dihişt ku her demek lkolnek di alk ji aliyn rnivsa Kurd de binivsim, ku ev j ber sala 1996an dest pkiriye, ji w dem ve babetn v pertk di govarn Kurd de dihatin belavkirin, gelek ji wan j ta niha belav nebne.

Min weha dt, ku nivsna Kurd pwst bi lkolneke zimanvan derbar rnivs heye, ku bikar wan giriftarn ku di şweya nivsna Kurd de hene bid xuyan kirin, hewl bid ligor nerneke zimanvan wan tegeran عراقيل di şweya hewldan pşniyarkirin de, neku biryardan, areser bik.

Herweha dixwazim awayn rast, awayn nerast ligor brubaweriya xwe berav bikim, bo nimne, gelek caran hin peyvn Kurd bi şweyeke ewt nerast tne nivsn, wek: (di bjim) ku par (di) ji par (bjim) vediqetandin, her ev j şaşe. Şweya rast jre ku herd pare pevve bne nivsandin, wek: (dibjim), ango div kertn peyv bihevve bne nivsn.

Lewre j min xwest di v pertk de ez hin xaln, ku di baweriya min de giringin, danim ber av nivser zimanzan xwneran, raya xwe j bi ron tde hişkere bikim. Bo v yek j, min pişt bi lkolnn zimanvan gir da, jibo bikarim li ser rbazeke zanist di şrovekirina hoyn hebna diyardeyn ziman de bixebitim, tde kşeyn ziman Kurd berav bikim. Herweha peywendiyn destrn rziman bi rnivs re bidim xuyan kirin, ligor ku zimanzann chan bi şweyeke rast drust tde ne.
Ziman Kurd pwst bi xebateke mezin heye, ku li ser bingehn zanyar her pş, bi drust rya xwe tde bajo, da ku em j wek miletn dtir şanaziy bi nasnameya xwe bikin bi ziman bavbaprn xwe rewşenbriya xwe ava bikin, dr ji hest dijminatiy bi zimann miletn dtir re. Ev kar han ber her kes di sty rewşenbrn Kurd deye, yn ku roroj ji wan t xwestin bi rola xwey berpirs rabin.

Weha diyare ku rnsa ziman Kurd navbera piroseya likan nelikan de di t. Ev likan nelikan di rnsa Kurd de şweya standard li ber nivseran wunda dik, ku roroj ji hem axan pirtir, me pwst bi şweyeke standard heye, ku bikar rayn ziman Kurd li ser cihek xurt bin. Bo v yek j, min xwest ez li ser hin aloz ciyawaziyn rziman Kurd rawestim, min j rbaza xwe li ser yasayek gişt di rnivs de kişandiye ku ew j bna peyva Kurd di du şweyan de: şweya ferheng şweya ristesaz, wilo j bern peyv wek (nav kar hevalnav jimar...) dikevin ber herd şweyan de ka ilo di war rnivs de tn. Herweha ev lkoln li ser rbazeke zimanvan, ku xelekn pertk bi hev ve di arweyeke taybet de t areserkirin, brraya xwe tde didim xuya kirin, bihvme bikarim xizmetek ji v ziman re bikim.

Bi ser ku ziman Kurd temenek xwey drdirj heye, l mixabin ti xebata zanist di dema kevin de jre nebye, tişt hey j di van pnc saln daw deye, ev dema han j ligor temen ziman Kurd gelek kurt hindike.

Di v pertk de dixwazim hin kşeyn rnivs bi şweyeke n, bi nerneke zimanvan bidim ber lkoln, neku em bi v destr yan w destr bigirin, ne ten ima filan zimanzan wilo daniye, yan wilo xwestiye, inca her waye, nab dtineke dtir wer meydan. Ya dtir j ewe ku ev brra di arweya nerneke tiyor de dimn, ne dre di paşeroj de ev nern, ya hin nern ji wan bne guhartin."

* * *

Naverok

Pşgotin


BEŞ YEK ZARAWE
I- Danna Zarawe
II- Peyv Tiyoriya Morfm

BEŞ DUWA
LIKAN NELIKAN
I- Rnivsa Peyv navbera Pevvekirin Cudakirin
II- Nivsna Paşkokan Di Ziman Kurd de

BEŞ SYA:
BABTN PEYV
I- Peyv di Şweya Ferheng Ristesaz de
II- Şweya Standard Şweya Navey
III- Bje Erkn Tvel di Danna Rnivs de

BEŞ ARA
PEYVRONAN
I- Peyvronan
II- Danna Nav
III- Hevalnav
IV- Nivsna Amrazn Lkder
V- Nivsna Jimaran

BEŞ PNCA
NİVSNA NŞANEYN NAV
I- Nşaneyn Rziman
II- Morfolojiya Nav di şweya likan de
III- Likan Nelikan
IV- Nav di Barn Ristesaz de
V- Nşaneyn Rziman yn nav
VI- Tewang

BEŞ ŞEŞA
NIVSNA DAEKAN
I- Nivsna Daekan
II- II- Erk Rola Morfma (bi)
III - Nivsna Daekn Lkday
IV- Nivsna Daekn ligel Navn c
V- Egern Likana Paşekan
VI- Pwstbna Nelikana Paşekan

BEŞ HEFTA
RNIVSA KAR
Kar di Şweya Ferheng Ristesaz de
II- Jdern Sade (Pşrs Paşrs)
III- Kar Paşkok
IV- Nivsna ()ya Ayinde
V- Jdern Darişt
VI- Jdern Lkday
VII- Kar (bn) Rjeya Ern Nern
VIII- Morfma (-e) yan (-)?

BEŞ HEŞTA
FERHENGOK
 
www.amude.com -  © 2000-2004 amude.com [ info@amude.com ]
destpêk | start: 26.09.2000